Soester memories - Roger Spittaels (versie 22 mei 2007)

Begin juli 1994. Een prachtige dag. De velden geuren in al hun zomerse pracht. De Ikea-meubeljes worden opgeladen richting Bensberg. Samen met Annie neem ik afscheid van de oude dame uit Pommeren en krijg de verklaring waarom jarenlang ´s nachts het lantaarntje brandde : een afspraak, die nog stamde uit de tijd dat het internaatsgebouw in Buecke een wachtlokaal (custodial stond nog in gele letters op de parking geschilderd) was. Wanneer het lampje niet brandde, kwam de wacht-officier een kijkje nemen om zich van de toestand van de eenzame bewoonster te vergewissen. Haar man was gesneuveld tijdens de tweede wereldoorlog en na haar vlucht met haar 2 zonen had ze op dit verlaten lapje grond een onderkomen getimmerd en nadien woonrecht gekregen. Zo, acht jaar Soest zit er op. De laatste kilometers van de 160.000 zouden worden afgemalen, de laatste liters van de 16.000 liters mazout zouden worden verbruikt. Geen verwonderde vraag bij de periodieke onderhoudsbeurten van de wagen : "Mijnheer, remt U wel?"
Gedaan met een thuiskomst om 6 uur ´s ochtends , de verse broodjes in de hand. Leg maar eens uit aan je echtgenote dat je 7 uren lang vastzat op de autostrade een 40-tal kilometers van thuis, uitgerekend op een stuk autostrade waar er geen pechstrook was en waar een vrachtwagenchauffeur gedood werd door een schuivende lading staalplaten en zijn voertuig dwars over de beide wegvakken geklemd zat tussen de middenberm en de brugleuning. Het bracht je de wijsheid om voortaan een deken en droge voeding bij de hand te hebben en de berekening dat je met een volle autotank ongeveer 36 uren je dieseltje kon laten draaien om je te verwarmen . Nu eens niet langs de autostrade terugkeren. Het zou Road B55 , die voor je huisdeur in Bensberg liep, worden.
Samen met het prachtige landschap gleden de beelden van mijn Soestse tijd aan mijn oog voorbij.
Goed , het meisjesinternaat aan de Aldegreverwall was dan een perfectie wat de kamerinrichting betrof , het bij stormweer wiebelende barakje in Buecke had zijn charmes . Heroische voetbalwedstrijden werden er onder alle weersomstandigheden (sneeuw, hagel, brandende zon) gespeeld. De score was niet de hoofdzaak, de pret en sportieve inzet het voornaamste . Dat er soms nadien met sportkledij en al onder de douches werd gedoken en ´s anderendaags de afloopjes van gras en modder moesten bevrijd worden, sprak voor de verbeten inzet. De chauffeur en de dame , die er jarenlang poetste , zullen wel even gesakkerd hebben . Mevrouw, uw keramiek eendje uit de Grosse Teich staat bij mij thuis nog altijd op jou te wachten .
Het gras van het voetbalveldje of was het de schaapsweide werd ofwel door de boer-buurman kort gehouden of door zijn wollige viervoeters . Deze laatsten zorgden tijdens de examenperiode voor het tijdig wekken van de slachtoffers .
Je kon er de jongens , die iets minder studietijd tijdens deze periode nodig hadden , aan bosbouw laten doen . In al hun ijver sneuvelde bijna de enige den voor de deur.
Bij afnemende militaire aktiviteiten hadden we aan de rand van het oefenveld een crosscircuit uitgestippeld . Wie vals speelde of liep , werd soms door de natuur verraden. Vanuit het raam van de tevezaal zag ik een spoor door het bloeiende koolzaadveld lopen. De dader was gemakkelijk te vinden. Bezweet en fier omwille van de eerste plaats maar met een aangezicht zo geel als een chinees kwam hij over de meet.
Dat er op de dagelijkse ritten van en naar de school ook aan onderwijs in de wetenschappen werd gedaan , was vanzelfsprekend. Het begrip “de kooi van Faraday “ werd maar al te duidelijk toen tijdens een onweer de bliksem op een electriciteitspaal naast de rijdende bus insloeg . De seizoenen werden niet alleen door de geurige landbouwactiviteiten omlijnd maar aan het tijdstip van de overtrekkende Siberische ganzen wisten we wanneer de eerste vorst of het begin van de lente voor de deur stond .
Het verkennen van de streek was een must : een dropping in de herfst in de streek van Anroechte met hulp van enkele militaire specialisten was heel wat moeilijker dan de fotowandelzoektocht , die Joey had uitgeknobbeld voor Soest . In de herfst zijn de dagen korter en neveliger en houden bij voorkeur Engelse troepen hun oefening tenvelde . Voor een boerenerf werden enkele droppingdeelnemers voor in burger verklede infiltranten gehouden en kortsstondig opgeleid . Wie kon nu weten dat daar een hoofdkwartier was ondergebracht . Enkele deelneemsters gooiden het met de organisatoren op een akkoordje en mochten in hun jeep een stuk van het parcours meerijden en stonden ons dan lachend aan de aankomst in een verwarmde bus op te wachten . Aan de hand van de fotos van de stadswandeltocht te Soest werd later nog een muurschildering in de studiezaal gemonteerd en onder de kundige leiding van mijn collega Annie ingekleurd .
Onze eerste fietsen huurden we bij een man , die niet ver van de Moehnedam woonde . Aan zijn gezicht te zien had hij niet veel vertrouwen in de kunde van deze jonge Flandriens en Flandriennes . Niet ten onrechte want in al zijn jonge onstuimigheid en de kleine plooifiets voor een mountain bike nemende , sprong Bjoern , een van de Flandriens , voor de man zijn zaak en ogen met dit tweewielertje over een grachtje . Resultaat : de kader plooide en met deze kermisfiets mocht Bjoern de rit langs de oude spoorwegberm naast de Moehne richting Haarstrang voortzetten . Wie oog had voor het prachtig golvend landschap van de Haarstrang of was het ander schoon en het sneller en sneller zag voorbij flitsen , mag echter de wetten van de zwaartekracht niet vergeten . Als je wegens het prachtige weer in short en bloes met korte mouwtjes in de afdaling over het asfalt schuift dan kan je , Carla , je de eerstvolgende zomerse schooldagen in dergelijke outfit niet meer vertonen . Wanneer we dan later in de herfst voor een iets vlakker circuit - richting Haus Duesse – kozen , kregen we er andere attracties bij . We hadden een verhuuradres in Soest gevonden en we mochten daar quasi zelf onze fietsen samenstellen.
Na een eerste helling verscheen de staart van het peleton niet meer boven op de heuvelrug . Ongeval quasi uitgesloten, je had nauwelijks autoverkeer en ook geen hulpgeroep was te horen alhoewel dit best kon met de staat waarin de tweewielers zich bevonden . De heuvel terug op en aan de andere kant zag je de rest van de bende lustig in de appelbomen hangen . Een beetje verse reisproviand was welkom . Een bezoek aan Haus Duesse was bijna vanzelfsprekend niet alleen omwille van de heerlijke Streuselkuechen en de frisse koemelk à volonté maar op woensdagnamiddag leek de streek aan de Lippe uitgestorven . Er was in geen velden of weiden een herberg, laat staan een die geopend was , te bespeuren en een sanitaire stop voor enkele deelneemsters hou je niet zomaar in het veld ten aanschouwe van menig koebeest . In Haus Duesse, een opleidings- en navormingscentrum voor jonge en oudere landbouwers testte men al alternatieve energiebronnen . Een bereidwillige en enthousiaste medewerker verklaarde ons het leven van de bijtjes en de bloempjes en het belang van de richting waaruit de wind waaide . Mest uitvoeren mocht alleen maar wanneer de wind voor Bad Sassendorf goed zat .
Bad Sassendorf : een kuuroord . Je zal het maar geweten hebben. In het kader van de reconversie was een aardappelopslagplaats omgebouwd tot squash-halle . Fris was het wel omwille van de dikke muren . Een keer hadden we na een squash-namiddag de euvele moed gehad om onze stramme spieren een weldoende massage te geven . Niets zo goed als een warm Solebad . De ploeterende dames met hun kleurige badmutsen , net kikkers op een plompenblad , schrokken zich een aap toen ze langs alle kanten door duikende jongeren uit hun rust werden gehaald . We waren gekend en het bleef bij deze ene beurt . We weken uit naar het bad in Bad-Lippspringe . Na enkele oefennamiddagen werd besloten een tornooi in te richten . Medailles en bekers werden gekocht en gegraveerd en de ganse hal afgehuurd . Juist op die dag werd op school een uitzending van Schoolslag met als starpresentator Michel Follet opgenomen of ingeoefend . De bakvissen hadden alleen maar ogen naar de oren van... . Het tornooi werd in een recordtempo afgewikkeld en Michel kon overhaald worden de prijsuitreiking vanop de trappen van de refter op zich te nemen .
Merkwaardige dieren in het park te Sassendorf fascineerden onze beide jongste broers zo dat ze de groep uit het oog verloren . Algemeen alarm . Zelfs de bejaarde kuurgasten zochten mee . Nadat de beide bengels zich een colaatje in het kuurrestaurant hadden gegund , werden ze tijdens hun terugtocht door een oudere dame opgepikt en naar school gebracht . Niet voor niets kwamen ze iedere week vanuit Bielefeld .
Al deze tijd was er weinig of geen sneeuw zodat het langlaufen in Winterberg niet op de aktiviteitenmenu kon gezet worden .
Dat de Moehnesee en het parkje in Koerbecke een attractie waren , was al langer bekend en de roeicapaciteiten van menig interne leerling(e) mocht je niet onderschatten . Op een droge maar winderige dag zou en wou men de training voor de Cambridge-Oxfordregatta aanpakken . De kleinsten kregen een zwemvest aan en samen met hen lepelde ik wat in het rond . Een drietal vier-gemengd kozen resoluut voor een trainingstrip recht naar de overkant . Mijn raad om eerst tegen de wind in te roeien wat de terugkeer gemakkelijker zou maken , werd verdacht vlug opgevolgd . De overkant werd bereikt en een pauze ingelegd . Ik leende even de uitmuntende verrekijker van de bootjesverhuurder en kon de gemengde-vier bij hun terugkomst vragen of het biertje hen gesmaakt had .
Water bleef een belangrijk element: zo konden een bepaald jaar de oudere internen in het zwembad te Werl onder leiding van de heer Rudi Degol een kursus duiken volgen wat voor sommige eindejaars resulteerde in een geschenk van de ouders zijnde een duikkamp aan de Middellandse Zee .
Tijdens onze vierdaagse trip naar België ter gelegenheid van het 10-jarig bestaan van het internaat zou water ook een rol spelen .
Wie het idee lanceerde , was mij onbekend maar mijn collegas verzamelden informatie over alle mogelijke aktiviteiten om deze vierdaagse te vullen .
Na lang aandringen en het groeiend enthousiasme door georganiseerde lekken bij de internen , ging de beheerder overstag en kwam alles in een stroomversnelling .
Resultaat : een pracht van een Duitse reisbus, een lading zwemvesten geleend bij een eenheid uit Arolsen (wegens de verzekering stond OMOB er op) , de beheerder, het opvoedend personeel van het internaat (Annie, Betty ,Marc en ikzelf ) en natuurlijk onze internen, allen een tikkeltje zenuwachtig na de examenstress .
Op het programma van de eerste dag een belangrijk feit : afvaart van de Nete .
Omkleden ter plaatse : de jongens in de schuur, de meisjes in de bus en Mijnheer Laureys bleef in pak met onverbeterlijke stropdas . Het kiezen van de partners in de kajaks en het aantrekken van de loodzware zwemvesten wegens hun gewicht en de modieuze snit ervan was nog een klein probleem maar vol goede moed werd de tocht aangevat na deskundige uitleg van mijn collega Marc over de te verwachten hindernissen . Instappen zonder te kapseizen was al een deel van de tocht . Wat de huidige Minister van Landbouw nu weet over mest , zagen wij op onze tocht . Het water van de Nete scheelde in kleur wel eventjes van dit van de Lippe en op sommige plaatsen paddelde je best niet te dicht bij de oever want er staken van die afvoerpijpen met een ondefinieerbaar geurtje uit de dijk .
Iedereen grapte er over wie het eerste in het water zou liggen bij de stuw van de molen van... . De voorzichtigen stapten op voorhand uit , de dapperen waagden de doorsteek en was het daar of was het later maar enkelen maakten kennis met het Netewater ook de man met de stropdas .
Resultaat : terwijl de enen een bezoek brachten aan astrologische klokken in het Zimmermuseum en daarna genoten van een fris drankje (Pallieters waren er ook bij) op het Zimmerplein , mochten de onfortuinlijken gaan douchen in het stedelijk zwembad . We wensten niet allemaal voor Duitse landbouwers op studiereis in de varkenssector door te gaan .
De eetlust was aangescherpt en een afspraak gemaakt met het GB-restaurant te Mechelen . Iedereen keek gedisciplineerd naar de geafficheerde dagschotels en een deel schoof braaf met zijn plateautje voorbij de kassa tot een pientere hongerlijder vroeg : “ Mijnheer Laureys, mogen wij kiezen?” . “Ja” klonk het volmondig . Plots zag de mevrouw aan de kassa heelwat andere dingen dan dagschotels aan haar oog en neus voorbij schuiven . De wereld was aan de hongerige durvers en de rekening voor Mijnheer Laureys .
Tweede dag : des ochtends een bezoek aan het Parlement te Brussel. We stonden wel met de uitnodiging van de toenmalige Senaatsvoorzitter aan de deur van de Kamer van Volksvertegenwoordigers . ´s Namiddags voor de laatstejaars een geleid bezoek aan de Albertina en de anderen kozen voor Oud België en Oceanodom op de Heize . Afspraak nadien op de Grote Markt .
Derde dag : geleid stadsbezoek aan Brugge en een strandnamiddag . De zon was voor dit laatse wel niet van de partij maar de zeewind deed toch menig huidje blozen. ´s Avonds : de grote avond in Brugge voor de oudsten , die vrij kwartier tot 23H00 kregen . De meisjes zouden het “Tanzbein schwingen” maar de jongens wisten beter.
Die avond was er een interland of UEFA-cupfinale op teve met als resultaat dat de jonge freules ontgoocheld en vervroegd hun slaapstee opzochten om des anderendaags samen met de voetbalsupporters de terugreis aan te vatten .
Theater- en operavoorstellingen , ja zelfs iets jongere muziek (de Dinkey-Toys in Luedenscheid) droegen bij tot... Dat je een operavoorstelling in Dortmund niet bijwoont zoals een filmvoorstelling in Soest zal diegene zich nog wel herinneren , die dacht tijdens de ouverture nog een babbeltje te mogen slaan en prompt en Duits oorveegje kreeg met de vermelding “Ruhe” . Dat de theatervoorstelling in Lippstadt (een bewerking van John Gays´ The Beggars Opera) sommigen rode oortjes deed krijgen , zullen we maar wijten aan de tijdsgeest.
Beweren dat de bewoonsters aan de Aldegreverwall van de Bueckense aktiviteiten verstoken bleven , zou unfair zijn . Zij hadden weliswaar een klein badmintonveldje met toeschouwerstribune maar het Soestse openluchtzwembad lag voor hen op wandelafstand . De trainingsrondjes op de oude stadswallen waren voor hen ook een welkome sportieve afwisseling . Je mocht dan wel niet schrikken als op een lauwe zomeravond vanop een parkbank onder een dicht loverdak een warme zwerversstem je een hartelijk Guten Abend toewenste. Toen al dachten de dames aan hun lijn . ´s Avonds zag ik ze gezeten in een lange rij op de gangvloer op hun bips heen en weer waggelen . “Goed om de perzikkenhuid weg te werken, Mijnheer!” Je moet het maar weten , dacht ik .
De dames uit de keuken kregen van deze opgroeiende bakvissen dikwijls de vraag om met deze modieuze wensen rekening houden ook al werden de heerlijk verse croissants van de bakker en de ijsroom met warme kersen en slagroom door deze laatsten niet versmaad . Hartelijk dank voor jullie jarenlange inzet ook al kreeg je een keer concurrentie van de koks uit de kazerne aan de overzijde .
Jarenlang dacht de bakkersvrouw , wanneer ik donderdagnamiddag mijn kopje thee en taart bij haar bestelde dat ik een handelsreiziger in een of ander ondefinieerbaar produkt was. Zij wenste mij steeds “Eine gute Weiterfahrt” .
De laatste internaatsdag begon met een kleine dissonant wegens de uitsluiting van een paar leerlingen maar bracht ons naar het pretpark in Hochsauerland . De weergoden zaten niet mee: we konden bijna gebruik maken van de skilift tegenover de ingang van het park . Gelukkig klaarde het ´s avonds op en werd het afscheidsmaal met ridderlijke allures genoten in de Wetterburg .
Adieu , Soest en wat de Ikea-meubeltjes betreft zij doen nog altijd dienst maar in de ijver en de snelheid waarmee jullie en julie ouders ze hebben in elkaar gestoken , zijn de deuren van enkele Bauernmoebel-modellen nog altijd omgekeerd gemonteerd gebleven. Het zal wel aan de bijgevoegde handleiding gelegen hebben . Het ga jullie allemaal goed.
Roger Spittaels
Bensberg, 18 maart 2002
PS : Yves , heeft het aquarium de verhuis naar het verre West-Vlaanderen overleefd?
Katrien , mijn fiets met doorgebogen pakjesdrager en gescheurde velg werd mijn zoon in het Brusselse gestolen . Hij (de fiets) had zijn riksja-aktiviteiten in Soest toen al lang volbracht .
Ik heb een steuntje gekregen voor de namen van een ontspanningslijst voor een fietstocht dd 21.03.1990 via Elfsen, Muellingen, Hiddingsen, Ruploh, Deiringsen, Meiningsen, Ampen ,In der Brumke, Neue Muehle ,Am Duelmen, Boerderhofe, Katroper Hoehe, Am Hinderkring, Schwarzenberg, Haus Hamburg en via Bad Sassendorf terug naar Soest (ongeveer 22km). Of de tocht is doorgegaan weet ik niet meer maar de lijst zat netjes geplooid bij de kaart van de Kreis Soest .